«Վարդի անունը»

«Վարդի անունը»

Ալիս Խոդավերդյան     2009-ին,  Հայաստանում փետրվարի 19-ը  հայտարարվեց գիրք նվիրելու օր, որը հետագա տարիներին դարձավ գեղեցիկ ավանդույթ խորհրդանշական օրում: Այդ հայտարարության օրը լրանում էր ամենայն հայոց  բանաստեղծ Հովհ. Թումանյանի 140- ամյակը, իսկ 2016-ի հենց նույն օրը՝ փետրվարի 19-ին, կյանքից հեռացավ իտալացի մեծ գրող-պատմաբան, միջնադարագետ, նշանագետ, 20-րդ դարի սեմիոտիկայի մեկնաբանության բնագավառում առաջատար մտածողներից մեկը՝ Ումբերտո Էկո-ն: Այս առիթով ձեզ ենք ներկայացնում Ումբերտո Էկոյի «Վարդի անունը»  գիրքը, որի թարգմանիչ  Զավեն Բոյաջյանին  ՀՀ նախագահի կողմից 2014 թվականին գեղարվեստական գեղեցիկ թարգմանության համար շնորհվեց մրցանակ: Ումբերտո Էկոյի մեծ բեսթսելերը՝ «Վարդի անունը» (1980), որ բնորոշվել է իբրև XIV դարի դեկորներում ծավալվող փիլիսոփայական կամ աստվածաբանական դետեկտիվ,…

Read more »

Մեդիտացիա

Մեդիտացիա

 Ա. նազարյան     Ի՞նչ է մեդիտացիան Մեդիտացիա բառը* սանսկրիտում հնչում է ինչպես «դհյանա», որը հայերենում թարգմանվում է` մտակենտրոնացում, մտավարժություն, հոգե-բեռնաթափում և այլն: Չինաստանում այս բառը ձևափոխվել և փոխարինվել է «Չան» բառով, իսկ Ճապոնիայում` «Ձեն/Զեն»-ով:  Մեդիտացիան մտքերի ու պատկերների բացակայությունն է` լիարժեք գիտակցությամբ: Մեդիտացիան մաքուր գիտակցության վիճակ է, որի մեջ մտնում ենք հարատև փորձերի արդյունքում: Մտքերի առկայության դեպքում անհնար է գտնվել մեդիտացիայի մեջ: Մեդիտացիան ոչ ինքնաներշնչանք է, ոչ հիպ-նոս, ոչ տրանս, ոչ էլ մտավոր, երևակայական պատկերումներ: Մեդիտացիայի ժամանակ չեն կարող լսվել թվացյալ ձայներ, չեն կարող երևալ տեսիլքներ և այլ իրականությունից հեռու երևույթներ: Շատերի մոտ են այսպիսի հարցեր առաջանում, հետևաբար նշում…

Read more »

Արդյոք Թրամփը կթուլացնի ԱՄՆ-ի աշխարհագրական դիրքը

Արդյոք Թրամփը կթուլացնի ԱՄՆ-ի աշխարհագրական դիրքը

Արման Տ. Ստեփանյան      Այս տարվա հունվար ամսի 20-րդ օրվանից ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը սկսեց իր պաշտոնավարությունը: Չնայած դեռ մեկ ամիս էլ չկա, ինչ նա սկսել է իր նախագահությունը, սակայն բոլոր աշխարհը ցնցված է նրա այս մի քանի շաբաթներում կայացրած որոշումներից: Թե' ԱՄՆ-ում և թե' աշխարհի մի շարք այլ երկրներում ցույցեր և բողոքի մեծ ալիք է բարձրացել Թրամփի և նրա վարչակազմի դեմ: Հիշեցնենք, որ նախագահական ընտրարշավից սկսած Թրամփը բազմիցս խոսել էր իր այս մի քանի օրվա գործողությունների մասին: Սկզբում դրանք այնքան իրականությունից հեռու էին թվում, որ շատերը հենց հաշվի առնելով նրա այս խոսքերը, համոզված էին, որ նա  չի կարողանա…

Read more »

Հայոց բանակի 25-ամյակը

Հայոց բանակի 25-ամյակը

Ալիս Խոդավերդյան   Ցնծա',բյուր վիշապ Հայաստան աշխարհ, Փրկության արև Վահագնիդ տեսար… Հովհ. Հովհաննիսյան     25 տարի առաջ, Արցախյան ազգային ազատագրական պայքարի թեժ օրերին, ռազմի դաշտում և պատերազմի հրի ու ծխի մեջ ծնվեց Հայոց ազգային բանակը: Դա Հայոց պատմության նոր Վահագնն էր՝ ծնված բոցերի միջից, որպես նորաստեղծ հայրենիքի տեր ու պաշտպան: Մինչ այդ արցախյան պայքարը սկսված էր կամավորների մասնակցությամբ,զինված նույնիսկ որսորդական հրացաններով: Ինքնազոհաբերման ամենավեհ դրսևորումներով հանդերձ, ցաք ու ցրիվ և անկազմակերպ ուղղությունները չէին կարող վերջնական հաղթանակի հասցնել:  Բանակի կազմակերպիչ և ստեղծող կենտրոնական դեմքը Վազգեն Սարգսյանն էր, երիտասարդ գրող, որ օժտված էր հրամանատարական և կազմակերպչական մեծ ձիրքով: Անտարակույս Հայոց նոր բանակի…

Read more »

Սև աչերը մի՛ սիրե․․․

(Ավետիք Իսահակյանի մեծ սերը)   1891 թվականին գյումրեցի 16-ամյա պատանի Ավետիք Իսահակյանը սիրահարվում է 14 տարեկան Շուշիկ Մատակյանի վրա : Այս սերը վառում է Իսահակյանի սիրտն ու հոգին ամբողջ կյանքում, բայց Շուշիկի կողմից այն չի ընդառաջվում և թողնվում է անպատասխան:  Այդ ժամանակ Աետիքը սովորում էր Էջմիածնի Գևորգյան Ճեմարանում, իսկ Շուշիկը Ալեքսանդրապոլի (Գյումրիի) հայոց օրիորդաց միջնակարգ դպրոցում: Իսահակյանը պատանի տարիքից մինչև իր կյանքի վերջը պահել է հիշատակարան, ուր գրի է առել իր տպավորությունները առօրյա կյանքից, իր հույզերը, շրջապատի հանդեպ ունեցած համակրանքն ու ատելությունը: Հիշատակարանում հաճախ ներկա է Շուշիկը, որին Իսահակյանը անվանում է նաև Շուշան կամ պարզապես Շ. : 1891 թվականին հունիսի…

Read more »

Փարիզին

Փարիզին

Քանդիս Գասպար Մուրադյանց Թարգմանեց՝ Ալիս Խոդավերդյան     Այս համարի մեր գրական բաժնում ներկայացնում ենք հետևյալ գրությունը, որի հեղինակն է իրանահայ Քանդիս Գասպար Մուրադյանցը: Այս գրությունը, որը մի տեսակ հիմն է ՝ ձոնված Փարիզին և Ժորժ Պոմպիդու Հիվանդանոցին,ճանաչվեց  որպես գեղեցիկ գրական կտոր և վերջերս հրատարակվեց Փարիզի համալսարանական հիվանդանոցների ներքին ժուռնալում :             Քանդիսը ծնվել է 1974 թվականին Թեհրանում: 1979-ին իր ընտանիքի հետ գաղթում է ԱՄՆ: Ավարտելով Լոս Անջելեսի համալասարանը,  նա որոշում է հաստատվել Փարիզում և անգլերեն դասավանդել Փարիզի տարբեր դպրոցներում ու կրթական հաստատություններում: 32 տարեկան հասակում նրա մոտ հայտնաբերվում է կրծքի քաղցկեղ: Քաջաբար պայքարելով իր հիվանդության…

Read more »

ԱՄՆ-Ի ԹԵԿՆԱԾՈՒ ԲԵՐՆԻ ՍԱՆԴԵՐԶԻ ԽՈՍՏՈՎԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԱՄՆ-Ի ԹԵԿՆԱԾՈՒ ԲԵՐՆԻ ՍԱՆԴԵՐԶԻ ԽՈՍՏՈՎԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

Դոկտ. Ռուբիկ Սարդարյան     Նա իր ընտրապայքարի ընթացքում, Ամերիկայի ժողովրդին անկեղծորեն խոստովանեց ու ասաց, որ «ԱՄՆ-ում իշխող տնտեսական ու քաղաքական համակարգը այն չափի կոռումպացված է, որ հնարավոր չէ կարողանալ մի նախագահի փոխելով երկիրը կարգավորել վերևից: Իմ նպատակը ԱՄՆ-ի նախագահական ընտրություններին մասնակցելուց այն է, որ օգնել ժողովրդին, ներքևից ստեղծել մի ժողովրդական քաղաքական շարժում»:  ԱՄՆ-ի քաղաքական բարեփոխականների մեջ նման անկեղծ մարդու շատ քիչ կարելի է հանդիպել: Սանդերզը ասում է իրականությունը և բացահայտում է Ամերիկայի քաղաքականության իրականությունը: Նա ասում է. «Մեր երկրի իսկական սպառնալիքը անտեսանելի իշխանությունն է, որը մի   մեծ Օխտապուսի նման իր կեղտոտ ոտքերը մեկնել է մեր քաղաքաների, նահանգների ու…

Read more »